Sữa mẹ

Sữa mẹ, sữa công thức và hai bài báo liên quan,
Hôm trước em chồng mình gửi cho bài viết về em bé Landon https://fedisbest.org/…/…/given-just-one-bottle-still-alive/ mà bận quá chưa kịp đọc,
Hôm qua thấy có bạn tên là Thuỳ Linh chia sẻ bài viết này với lời dẫn : Sữa mẹ được minh oan…
http://vietnammoi.vn/mot-dieu-uoc-gian-don-biet-dau-con-van….
Sáng nay mình bỏ ra hai giờ để đọc mấy bài viết này, thấy ngứa ngáy chân tay nên cũng muốn viết vài câu.
1- Bài viết “minh oan” cho sữa mẹ được các mẹ hội ti mẹ cực đoan chia sẻ rầm rộ trên đây theo đánh giá của mình là một bài viết hết sức lủng củng, chắp nối, và thiếu lập luận khoa học một cách chặt chẽ….
Mình chỉ xin lấy một ví dụ, đoạn sử dụng những nhận định của UNICEF về sữa công thức để nói rằng nếu bé Landon mà được ăn sữa công thức vào thời điểm bé mới sinh thì có khi bé còn không sống được đến 18 ngày… đọc thấy kì cục quá.
Sữa mẹ đúng là tốt nhất, tiện nhất và kinh tế nhất rồi. Và nếu có đủ sữa mẹ, có sức khoẻ bình thường, có thời gian ở nhà cho con ti, thì cứ ti mẹ thôi.
Sữa công thức không hoàn toàn giống sữa mẹ, nhưng nó cũng không phải là thuốc độc ạ. Nếu các bạn tò mò, hãy tìm quy chuẩn sữa công thức cho trẻ sơ sinh mà xem, đừng nói linh tinh thế chứ.
Sữa công thức chỉ không tốt trong trường hợp sữa rởm, sữa sản xuất từ bò nuôi công nghiệp quá mức, bò sử dụng hóc môn tăng trưởng quá mức… hoặc sử dụng sai quy cách, hoặc quá lạm dụng, hoặc không vệ sinh sạch sẽ dụng cụ cho trẻ ăn.
2- Tóm tắt về trường hợp bé Landon theo bài trên trang Fed Is Best :
Bé sinh đủ tháng, sinh mổ, cân nặng 3360 gr, sinh ra có chỉ số apgar đạt được 8-9 điểm, ổn định, được nằm ở phòng sơ sinh 2,5h sau đó được chuyển về cho mẹ (nghĩa là có thể thấy rằng tình trạng sau sinh là bình thường).
Bé sinh trong bệnh viện thân thiện với trẻ em, cổ vũ ti mẹ. Và cha mẹ bé cũng lựa chọn nuôi con bằng sữa mẹ.
Bé được liên tục nằm trên ngực mẹ, được ti mẹ. Thời gian ti mẹ ban đầu được đánh giá bình thường, biết ngậm, biết mút ti…
Bé cũng có vài tã ướt và bẩn trong 2,5 ngày đầu.
Nhưng có ba vấn đề cần lưu ý : một là khóc liên tục, và liên tục phải / đòi ngậm ti
hai là bị giảm trọng lượng gần 10 % trọng lượng khi sinh.
ba là theo một chuyên gia sữa mẹ thì mẹ bé bị đa nang buồng trứng, là một chứng bệnh có thể có ảnh hưởng đến sự cân bằng của hóc môn kích thích tiết sữa.
Bé khóc liên tục nhưng y tá /bác sĩ không có hành động gì để kiểm tra cụ thế mà chỉ tìm cách làm cho bé bớt khóc như cuốn bé trong chăn ấm, và động viên mẹ tiếp tục cho con bú…
Rồi bé được về nhà, vẫn tiếp tục ti mẹ. Nhưng có hiện tượng tím tái và ngừng tim đột ngột, cha mẹ gọi cấp cứu, và quay trở lại bệnh viện.
Bé được chẩn đoán là mất nước, Natri tăng cao (rối loạn điện giải) và ngừng tim thiểu năng tuần hoàn.
Sau khi được cấp cứu, đặt ống thở, truyền nước, dùng thuốc chuyên biệt… thì tim bé hoạt động trở lại nhưng phải dưới sự trợ giúp của máy móc.
Chụp não lúc này cho thấy có tổn thương não do thiếu oxy, do thiểu năng tuần hoàn não, và thấy trong bài đó ghi là thiểu năng tuần hoàn não đến từ việc bị mất nước.
Sau đó 15 ngày, bệnh viện đánh giá tình trạng rất xấu, hồi phục khó (hoặc không hồi phục), đã rút ống thở để bé ra đi.
Mẹ bé Landon chia sẻ nỗi niềm nuối tiếc, vì khi đó cha mẹ đều còn trẻ, và tin tưởng tuyệt đối vào bệnh viện.
3- Câu hỏi giả định của mẹ bé Landon và của hội Fed Is Best là liệu khi đó, nếu bé được ăn thêm chút sữa ngoài trong khi chờ đợi sữa mẹ về, thì bé có bị mất do thiếu nước, rối loạn điện giải, thiểu năng tuần hoàn như vậy không ?
Mình đã đọc trang của hội Fed Is Best và đọc lại những dữ liệu y tế tìm thấy được về bé Landon, thì thấy là giả định này có nhiều cơ sở khoa học.
4- Tuy nhiên, vì chúng ta không có hồ sơ y tế và hồ sơ giải phẫu tử thi đầy đủ về trường hợp của bé Landon, nên không thể có kết luận một cách chính xác về trường hợp của bé.
Và giả định nêu ra ở đây theo mình là cần thiết để rút kinh nghiệm. Nếu có thêm được một số nghiên cứu thì tốt quá.
Ai là thầy thuốc, hoặc làm nghề khoa học, cũng đều biết, là có những vấn đề, dù đã qua lâu rồi, nhưng nếu không lật đi lật lại thì làm sao rút được kinh nghiệm đúng không ?
5- Mình có đọc một phần trang Fed is Best, thì thấy đây là trang cổ vũ cho sự nuôi dưỡng an toàn chứ không phải là trang cổ vũ cho sữa công thức như một số bạn chia sẻ.
– Người đồng sáng lập hội, là bà Christie del Castillo-Hegyi , bác sĩ khoa cấp cứu, đã từng có những đợt tham gia nghiên cứu và làm việc về tổn thương não ở trẻ sơ sinh. Bà cũng đã từng kiên quyết nuôi con bằng sữa mẹ.
Và theo như những gì bà nói, thì con của bà cũng bị mất nước, tăng bilirubine máu (gây vàng da), bị hạ đường huyết do không có sữa mẹ mà không biết trong mấy ngày sau khi sinh. Và hậu quả là con của bà bị tổn thương não, có vấn đề về phát triển…
– Vì vậy, trong bức thư kêu gọi, bà đã kể trường hợp của bản thân, và kể là đã gặp nhiều nhân chứng cha mẹ có con có vấn đề tương tự.
– Từ đó bà và những người trong hội Fed Is Best kêu gọi nên cẩn trọng trong quá trình theo dõi mẹ – trẻ trong những ngày đầu sau sinh.
Ví dụ : nếu quyết định cho trẻ bú mẹ thì những ngày đầu sau sinh cần chú ý :
+ theo dõi tình hình sữa về cẩn thận, trong đó họ có nêu việc thử vắt sữa mẹ xem sữa về chưa là phương pháp rất dễ làm.
+ theo dõi cân nặng của trẻ, đặt tình trạng báo động khi bị mất quá 7 % trọng lượng cơ thể so với lúc mới sinh
+ theo dõi đường huyết của trẻ,
+ theo dõi lượng bilirubine máu
+ cẩn trọng trong theo dõi tã ướt tã bẩn trong bốn ngày đầu sau sinh, vì theo một số nghiên cứu, thì số lượng tả ướt tã bẩn trong bốn ngày đầu sau sinh không có liên quan chặt chẽ tới việc bé bú đủ sữa mẹ hay không ?
(bởi vì có tình trạng bé hít nứớc ối nên khó đánh giá)
+ khi cần thì nên cho ăn thêm sữa công thức trong lúc chờ đợi sữa mẹ về.
+ trang này có giới thiệu một số cách vừa cho trẻ ăn thêm sữa ngoài mà trẻ vẫn ngậm và mút ti mẹ để kích sữa về mình thấy rất hay.
+ trong trang này có bài phân tích khá kĩ về việc mất trọng lượng của trẻ và các mối nguy hiểm liên quan, các theo dõi cần thiết… theo mình là rất có ích cho tất cả các cha mẹ chuẩn bị sinh con, lúc đến bệnh viện…
…………………………
6- Sắp đến giờ đi nên kết luận : mình rất đồng tình với cách nuôi dưỡng an toàn, theo dõi chặt chẽ, và không bao giờ được chủ quan. Khi cần thì cho trẻ ti thêm tí sữa ngoài cũng không có vấn đề gì.
Đặc biệt, theo trang này, thì đầu tiên là vẫn cho bé ti sữa non, sau đó vẫn tiếp tục cho ti, nếu thấy có vấn đề thì mới cần cho thêm sữa khác.
Người ta nhấn mạnh cách làm và sự mềm dẻo trong nuôi con để tránh rủi ro, dù cái phần rủi ro đó có nhỏ đến mức nào cũng vẫn cần tránh, chứ họ không có bài trừ, nói xấu sữa mẹ gì hết nên các bạn gào lên cho rằng sữa mẹ được minh oan hay không minh oan nghe buồn cười quá.
7- Hy vọng hội ti mẹ cực đoan chia sẻ cái gì thì cũng nên tôn trọng khoa học chứ đừng ca đi ca lại vài luận điểm hoặc thiếu khoa học, hoặc cực đoan, đọc nhức hết cả đầu.
Mình nói rất thật lòng đấy.

Comments are closed.